تاریخچه پیدایش صنعت پتروشیمی در ایران به سال 1342 که نخستین واحد تولید کود شیمیایی در شیراز ساخته شد باز می گردد و تا سال 1356 که از آن به دوران گسترش اولیه صنعت پتروشیمی در ایران یاد می شود، واحدهای پتروشیمی رازی، آبادان، خارک، فارابی، بندرامام، طرح توسعه پتروشیمی شیراز و کربن اهواز به بهره برداری رسیدند.
اما سال های میان 57 تا 68 به دلیل وقوع جنگ تحمیلی، توسعه صنعت به حداقل رسید و در این سال ها تنها احداث پتروشیمی بندرامام تکمیل شد و پتروشیمی شیراز گسترش یافت. تا پایان سال 1368 تولید محصولات پتروشیمی در کشور سالانه 4/2 میلیون تن بود.
از سال 68 تا 78 که آن را دوران تجدید حیات و بازسازی صنعت پتروشیمی می نامند، مجتمع هایی چون اصفهان، اراک، خراسان، ارومیه و تبریز احداث و پتروشیمی بندرامام کامل تر شد و با پایان یافتن این دوره که مصادف با سال پایانی برنامه دوم توسعه نیز بود، ظرفیت تولید محصولات پتروشمی در کشور به 12 میلیون تن رسید.دوره چهارم حیات این صنعت که به دوران تثبیت و جهش نام گرفته؛ از سال 1378 آغاز شده و تا امروز ادامه دارد. در این دوران صنعت پتروشیمی به سمت استقرار در کلاس جهانی حرکت کرد و با احداث واحدهای پتروشیمی بی نظیری چون جم، نوری (برزویه)، زاگرس و پردیس که هر کدام به عنوان بزرگترین تولیدکنندگان محصولات پلیمری و شیمیایی در جهان شناخته می شوند، علاوه بر کسب اعتبار جهانی نام خود را در زمره توانمندترین صنایع کشور نیز جای داد.
صنعت پتروشیمی در این دوره توانست به ویژگی های ممتازی چون رشد تولید، ایجاد ارزش افزوده بالا، ارتقا جایگاه صنعت در صادرات غیر نفتی و اقتصاد ملی و ارتقای نسبی جایگاه صنعت در منطقه و جهان دست یابد تا جایی که در سال گذشته سهم ایران از سبد محصولات تولیدی پتروشیمی در خاورمیانه به 3/25 درصد رسید.همچنین سال گذشته سهم صنعت پتروشیمی کشور در سبد تولید جهانی این دسته از محصولات 14/2 درصد، در سبد صادارت غیرنفتی 6/36 درصد و در بخش صنعتی 5/42 درصد بوده است.براساس پیش بینی های انجام شده تا پایان چشم انداز20ساله (سال 1404) باید سالانه 126 میلیون تن از انواع محصولات پتروشیمی با سرمایه گذاری 50 میلیارد دلار تولید شود که این امر سهم ایران را از ارزش محصولات تولیدی پتروشیمی خاورمیانه و جهان به ترتیب به 34 درصد و 3/6 درصد می رساند و این مهم محقق نخواهد شد مگر با اختصاص سرمایه های لازم و همت دست اندرکاران صنعت پتروشیمی در کشور.